Duruşma sırasında taraflardan, sanıktan, tanıktan, izleyiciden veya herhangi bir kişinin mahkeme huzurunda bir suç işlemesi hâlinde (hakaretten tehditlere, görevli memura mukavemetten adliyeye karşı suçlara kadar) yapılacak işlemler, ceza muhakemesinin düzeni ve yargı otoritesinin korunması kapsamında derhâl değerlendirilir.
Duruşma Sırasında İşlenebilecek Suçlara Örnekler
-
Hâkime, savcıya, avukata, tanığa hakaret
-
Şahıslar arasında tehdit ve fiili saldırı
-
Sanığın duruşma düzenini bozacak davranışları
-
Mahkeme salonunda ses kaydı veya görüntü alma
-
Tanığın yalan tanıklığı
-
Yargılama düzenini bozma, izinsiz müdahaleler
-
Adli görevlilere direnme
Hâkimin Yetkileri ve Duruşma Disiplini İşlemleri
1. Uyarı ve Düzeni Sağlama
Hâkim, duruşma düzenini bozan kişiyi önce uyarır.
2. Salondan Çıkarma
Uyarıya rağmen davranış devam ederse:
-
Sanık hariç herkes salondan çıkarılabilir.
-
Sanık çıkartılırsa savunma hakkı zedelenmemesi açısından duruşma vekil aracılığıyla sürdürülebilir.
3. Zor Kullanma
Hâkim, zorunlu hâllerde zabıta kuvvetinin müdahalesini isteyebilir.
Duruşma Sırasında İşlenen Fiilin Suç Oluşturması Hâlinde
Eğer işlenen fiil bağımsız bir suç teşkil ediyorsa:
-
Hâkim olayı tutanağa geçirir.
-
Kime karşı işlendiği,
-
Kullanılan ifadeler,
-
Fiziki saldırı varsa darbe yönü, hareket,
-
Tanık beyanları duruşma zaptına yazılır.
-
-
Derhâl suç duyurusu yapılır.
-
Genellikle mahkeme başkanı veya cumhuriyet savcısı tarafından.
-
-
Yakalama ve Gözaltı
-
Suçun niteliğine göre (özellikle hakaret, tehdit, saldırı, mukavemet) kişi hakkında salonda hemen yakalama işlemi yapılabilir.
-
Gerekirse sağlık raporu alınır, ifade alınması süreci başlar.
-
-
Ayrı bir ceza soruşturması açılır.
-
Asıl yargılama dosyasından bağımsız olarak yürütülür.
-
Özel Durumlar
Sanığın Hakim veya Savcıya Hakareti
-
Duruşmada derhâl tutanak tutulur
-
Savcılık soruşturması otomatik başlar
-
Hâkim isterse şikâyet dilekçesi de verir (bazı suçlarda şikâyet aranmaz)
Tanığın Yalan Söylemesi (Yalan Tanıklık)
-
Hâkim, tanığı yeminli dinlerken uyarmasına rağmen gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunu düşünürse:
-
Bu hususu tutanağa geçirir
-
Soruşturma için Cumhuriyet Başsavcılığına gereğinin yapılması için evrak gönderilir.
-
Avukatın Duruşma Sırasında Suç İşlemesi
-
Avukat hakkında soruşturma doğrudan savcılıkça yapılamaz.
-
Baro Başkanlığına bildirim yapılır.
-
Soruşturma mesleki ayrı usule tabidir.
-
Ancak yakalama gerektiren fiillerde kolluk müdahalesi mümkündür.
Uygulamada Avukat Olarak Nasıl Bir Yol İzlenir?
-
Tutanağın eksiksiz tutulmasını talep edin
→ Hakaretin birebir sözleri
→ Olay anının ayrıntısı
→ Şahitlerin beyanları -
Gerekirse ek tutanak veya tutanağa şerh verin.
-
Duruşma sonunda “Gereği için C. Başsavcılığı’na tevdiine” yönünde talepte bulunun.
-
Dilerseniz ayrıca ayrı bir suç duyurusu dilekçesi de verebilirsiniz.
Sonuç
Duruşma sırasında suç işlendiğinde:
-
Düzenin sağlanması hâkimin görevidir.
-
Suç teşkil eden davranış tutanağa geçirilir.
-
Olay ayrı ceza soruşturmasına konu edilir.
-
Gerektiğinde salon dışına çıkarma, yakalama ve zor kullanma yapılabilir.