Israrlı Takip Suçu (TCK m.123/A)
1. Tanım ve Genel Çerçeve
Israrlı takip suçu, 2022 yılında 6284 sayılı Kanun’da yapılan değişiklikle Türk Ceza Kanunu’na (TCK) 123/A maddesi olarak eklenmiştir. Suçun amacı, kişilerin huzur ve güvenliğini korumak, özellikle kadınlara yönelik sürekli rahatsız edici davranışları cezalandırmaktır.
Bu suç, bir kimsenin ısrarlı biçimde fiziken veya iletişim araçlarıyla takibi ya da kendisiyle temas kurulmasına yönelik davranışlara maruz bırakılması suretiyle mağdurun güvenliğinden endişe duyması hâlinde oluşur.
2. Suçun Unsurları
-
Fail: Herkes bu suçun faili olabilir.
-
Mağdur: Herhangi bir kişi olabilir, genellikle eski eş, sevgili, komşu, iş arkadaşı vb. kişiler aleyhine işlenir.
-
Fiil:
-
Mağdurun fiziken takip edilmesi,
-
Sürekli telefonla arama, mesaj gönderme, e-posta atma, sosyal medya üzerinden iletişim kurma girişimleri,
-
Mağdurun bulunduğu yerlere sık sık gitme, bekleme, izleme gibi davranışlardır.
-
-
Manevi Unsur: Kasten işlenebilir; failin mağdurun huzurunu bozma veya korkutma kastı bulunmalıdır.
-
Netice: Mağdurun kendisi veya yakınlarının güvenliğinden endişe duyması gerekir. Bu, suçun oluşması için zorunludur.
3. Cezası (TCK m.123/A)
-
Temel hâl: Altı aydan iki yıla kadar hapis cezası.
-
Nitelikli hâller:
-
Suçun çocuğa ya da ayrılık kararı verilen veya boşandığı eşe karşı işlenmesi,
-
Fiilin kamu görevinin sağladığı nüfuz kötüye kullanılarak işlenmesi,
-
Silahla işlenmesi,
-
Mağdurun eğitim, iş, aile veya sosyal çevresini değiştirmeye mecbur kalması durumlarında ceza bir yıldan üç yıla kadar hapis olarak artırılır.
-
4. Korunan Hukuki Değer
Israrlı takip suçu, mağdurun huzur, sükûnet ve güven duygusunu korumayı amaçlar. Ayrıca, özel hayatın gizliliği ve kişisel özgürlükler de dolaylı olarak korunur.
5. Şikayet ve Soruşturma
-
Suç şikayete bağlıdır. Mağdurun şikayeti olmadan resen soruşturma yapılamaz.
-
Şikayet süresi, mağdurun fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren 6 aydır.
-
Yetkili mahkeme asliye ceza mahkemesidir.
6. Uygulamada Örnekler
-
Eski sevgilinin ayrılıktan sonra sürekli mesaj atması, sosyal medya üzerinden tacizde bulunması, evinin önünde beklemesi.
-
Mağduru her gün iş yerinde ya da sokakta izlemek.
-
Telefonla defalarca arayarak korku yaratmak.
Bu tür davranışlar mağdurda güvenlik endişesi yaratıyorsa suç oluşur.
7. Mağdurun Başvurabileceği Tedbirler
Mağdur, Cumhuriyet Savcılığı’na suç duyurusunda bulunabileceği gibi, ayrıca 6284 sayılı Kanun kapsamında koruma tedbirleri (uzaklaştırma, iletişim yasağı vb.) de talep edebilir.